Nie jest dobrze, by człowiek był sam. Zaręczyny, małżeństwo i rozwód w tradycji prawa żydowskiego

Autor: Walter Homolka

Rok wydania: 2025

Liczba stron: 366

Okładka: twarda

Format: 14,5 cm x 20,5 cm

Żydowskie prawo rodzinne jest dziedziną prawa, którą rabini zajmują się obecnie najczęściej, a w państwie Izrael nadal odgrywa istotna rolę w regulacji małżeństw i rozwodów między Żydami.
Książka przedstawia prawo żydowskie i jego historyczny rozwój w różnych środowiskach żydowskich. Prezentuje zagadnienia dotyczące zaręczyn, narzeczeństwa oraz małżeństwa, m.in. znaczenie roli świadków, kwestię ustalania daty ślubu, niektóre zakazy dotyczące zawierania małżeństwa. Omawia ponadto status żydowskich małżeństw mieszanych, małżeństwa lewiratu oraz konwersję na judaizm, a także rozwój koncepcji małżeństwa od poligamii do monogamii.
Monografia odpowiada na wiele pytań szczegółowych: Jakie przepisy obowiązują członków kasty kapłańskiej, kohenów - kohanim? Co zawiera kontrakt małżeński ketubba? Dlaczego podczas ceremonii ślubnej tłucze się kieliszek? Jakie znaczenie ma obrączka i błogosławieństwa podczas ślubu? Czy pary tej samej płci mogą zawrzeć związek małżeński? itd. Szczegółowo przedstawia również możliwości rozwiązania małżeństwa przez rozwód, zasady formułowania dokumentu stwierdzającego rozwód oraz jego konsekwencje prawne.

(opis wydawcy)

Spis treści:

Wprowadzenie /9

Od tłumaczki /19

1.  Prawo żydowskie: jego specyfika i rozwój historyczny  /25
1.1. Pochodzenie i podstawy prawa żydowskiego  /29
1.1.1. Klasyczne źródła prawa żydowskiego  /29
1.1.2. Relacja między prawem biblijnym i rabinicznym  /41
1.1.3. Rozwój żydowskiego prawa po ukształtowaniu Talmudu  /41

1.2.  Jedność żydowskiego prawa w różnorodności żydowskich środowisk  /52
1.2.1. Judaizm ortodoksyjny  /54
1.2.2. Judaizm liberalny  /57
1.2.3. Judaizm konserwatywny  /69
1.2.4. Halacha jako proces dialektyczny  /74

1.3. „Prawo kraju” a prawo żydowskie /77
1.3.1. Rozwój historyczny /78
1.3.2. Prawo żydowskie w Państwie Izrael  /81
1.3.3. Prawo żydowskie jako wyraz etyki żydowskiej i poszukiwanie sprawiedliwości /87

2.  Przesłanki i przeszkody do zawarcia małżeństwa /97
2.1. Problem poligamii /97
2.2. Przesłanki do zawarcia małżeństwa /111
2.3. Zakazy małżeństwa  /116
2.3.1. Małżeństwa pomiędzy krewnymi  /116
2.3.2. Zakazy małżeństwa ze względu na wspieranie moralności  /123
2.3.3. Zbiorowe zakazy zawierania małżeństwa  /124
2.3.4. Czasowe ograniczenia i przeszkody w zawieraniu małżeństwa  /146

3. Zaręczyny (szidduchin) i ich prawny status w Żydowskim Prawie  /149
3.1. Wprowadzenie  /149
3.2. Treść i znaczenie szidduchin /152
3.3. Konsekwencje prawne naruszenia zaręczyn  /153
3.4. Uzasadnione powody do zerwania szidduchin  /158

4.  Zaślubiny (kidduszin) i zawarcie małżeństwa (nissuin) /161
4.1. Kidduszin /166
4.1.1. Czas, miejsce i rytualna procedura ceremonii zaślubin  /170
4.1.2. Świadkowie i publiczność  /180
4.1.3. Przekazanie obrączki ślubnej  /188
4.1.4. Ketubba  /194
4.2. Nissuin /201
4.3. Problem uznania ważności małżeństwa cywilnego  /207
4.4. Uroczystość weselna i „czas radości”  /213
4.5. Prawa i obowiązki małżeńskie  /216
4.5.1. Ogólne prawa i obowiązki  /216
4.5.2. Prawo majątkowe małżeńskie  /220
4.5.3. Współżycie seksualne  /221
4.5.4. Prokreacja  /224

5. Rozwiązanie małżeństwa poprzez rozwód (geruszin) lub śmierć  /241
5.1. Zasadnicze przesłanki do rozwodu w judaizmie /243
5.2. Warunki wstępne rozwodu  /246
5.2.1. Podstawy biblijne i rozwój historyczny  /246
5.2.2. Możliwe przyczyny rozwodu ze strony mężczyzny  /248
5.2.3. Możliwe podstawy rozwodu ze strony żony  /250
5.2.4. Egzekwowanie rozwodu przez sąd rabiniczny  /254
5.3. Postępowanie rozwodowe  /256
5.4. „Dopóki śmierć nas nie rozłączy”  /259
5.5. Liberalne stanowisko w sprawie problematycznych obszarów żydowskiego prawa małżeńskiego /273
5.6. Ponowne małżeństwo /278

Glosariusz niektórych pojęć używanych w niniejszej pracy /284
Aneks. Wybrane informacje na temat niektórych cytowanych rabinów  /323
Wykaz skrótów  /343
Bibliografia niemieckiego wydania  /349